Schulden 

Hoe zit het nou precies met de schulden als u gaat scheiden? Bij een gemeenschap van goederen is alles van u samen, ook de schulden. Betekent dit dat u bij scheiding moet opdraaien voor de helft van de schulden van uw ex en omgekeerd?

Allereerst: het onderwerp schulden is behoorlijk ingewikkeld, omdat er verschil is tussen de draagplichtaansprakelijkheid en verhaal. En: er gelden verschillende regels vóór en na het moment van indienen van het echtscheidingsverzoek.

Let op: we hebben het hier over schulden van mensen die in gemeenschap van goederen zijn getrouwd. Bij huwelijkse voorwaarden is het allemaal wat minder ingewikkeld, omdat ieder daar in principe alleen verantwoordelijk is voor zijn eigen schulden.

Wat is aansprakelijkheid?

Aansprakelijk voor een schuld is normaal gesproken de debiteur, degene die de schuld is aangegaan. Aansprakelijkheid is iets wat geldt ‘naar buiten’; het betreft de relatie tot u en de schuldeiser. Bijvoorbeeld: u koopt een auto. Als u niet betaalt, kan de verkoper u – en dus niet uw partner – aanspreken en eventueel voor de rechter dagen. Maar let op: als u gaat scheiden, gebeurt er iets bijzonders (zie hierna).

Wat is draagplicht?

De draagplicht is iets tussen uw en uw partner. De schuldeiser staat daar helemaal buiten. De draagplicht bepaalt wie van u in welke verhouding de schuld moet dragen. Bij de gemeenschap van goederen is dat elk de helft. Dat is alleen anders bij verknochte schulden, maar een schuld is haast nooit verknocht. De draagplicht voor schulden wordt vaak pas een onderwerp als u gaat scheiden. Immers, dan moeten de schulden worden verdeeld en moet ieder opdraaien voor de helft.

Wat is verhaal? 

Verhaal wil zeggen: op wiens vermogen mag de schuldeiser zich verhalen? Bijvoorbeeld: uw partner heeft een auto gekocht. Hij of zij (en niet u) is dan aansprakelijk jegens de schuldeiser. Stel, uw partner betaalt de auto niet. Omdat bij een gemeenschap van goederen alle bezittingen in beginsel gemeenschappelijk zijn, mag de schuldeiser zich op dat hele gemeenschapsvermogen verhalen, dus bijvoorbeeld ook op uw salaris. Alleen als u privévermogen heeft uit een schenking of erfenis, kan de schuldeiser van uw partner daar niet bijkomen.

Aansprakelijkheid tijdens het huwelijk

Tijdens het huwelijk bent u alleen aansprakelijk voor de schulden die uzelf bent aangegaan en niet voor de schulden van uw partner. Er geldt alleen een uitzondering voor schulden in verband met de kosten van de huishouding; daarvoor bent u beide volledig aansprakelijk, dus ongeacht wie de schuld is aangegaan.

Aansprakelijkheid na het huwelijk

Als u gaat scheiden verandert er iets: nadat het echtscheidingsverzoek is ingediend, wordt u allebei automatisch volledig aansprakelijk voor alle schulden, dus ook voor de schulden die uw partner was aangegaan. Deze regel is ter bescherming van de schuldeisers: zij krijgen er een optie bij, zij kunnen niet één maar twee partijen aanspreken. Dit is alleen anders bij de verknochte schulden, maar zoals gezegd, een schuld is haast nooit verknocht.

Verhaal tijdens het huwelijk 

Tijdens het huwelijk hebben schuldeisers van u en uw partner verhaal op het gehele gemeenschapsvermogen. Als u daarnaast privévermogen heeft (uit een schenking of erfenis), kunnen uw schuldeisers (en dus niet de schuldeisers van uw partner) zich ook verhalen op dat privévermogen.

Verhaal na het huwelijk

Als u gaat scheiden wordt u (zie boven) aansprakelijk voor alle schulden van de gemeenschap, dus ook die van uw partner. Betekent dit dat de schuldeisers van uw partner zich na de scheiding kunnen verhalen op al uw bezittingen? Het antwoord luidt: nee, als de gemeenschap van goederen eenmaal is verdeeld, mogen de schuldeisers van uw ex-partner zich alleen verhalen op dat wat u uit de verdeling heeft gekregen. Voorbeeld: u gaat scheiden. Aan bezittingen is er 20.000 euro. Aan schulden is er 80.000 euro en de schuld is aangegaan door uw ex-partner. Bij de scheiding wordt u aansprakelijk voor de schuld van 80.000 euro, maar de schuldeiser heeft alleen verhaal op 10.000 euro (de helft van de bezittingen) die u uit de verdeling heeft gekregen. Let op: u en uw ex-partner zijn onderling voor de helft draagplichtig voor de schuld.