Beperkte gemeenschap van goederen

Bent u na 1 januari 2018 getrouwd? Dan bent u automatisch in een beperkte gemeenschap van goederen getrouwd, tenzij u via huwelijkse voorwaarden iets anders met elkaar heeft afgesproken.

Een beperkte gemeenschap wil zeggen dat bepaalde bezittingen en schulden automatisch gemeenschappelijk worden en dat andere privé blijven. Gemeenschappelijk wil zeggen: u heeft allebei recht op de helft van die bezittingen en u moet allebei de helft van de schulden betalen. Belangrijkste vraag is natuurlijk: wat valt dan in een zo’n beperkte gemeenschap en wat valt erbuiten?

Tussen haakjes: voor een geregistreerd partnerschap geldt precies hetzelfde, maar voor het gemak hebben we het hier alleen over het huwelijk.

Wat valt in de gemeenschap

De volgende bezittingen en schulden vallen in de gemeenschap.

  • Bezittingen en schulden die vóór het huwelijk ook al van u en uw partner samen waren. Bijvoorbeeld: u had voor dat u trouwde al samen een huis gekocht met een hypotheek op beider naam. Huis en hypotheekschuld vallen dan automatisch in de beperkte gemeenschap.
  • Alle bezittingen en schulden die u en uw partner tijdens het huwelijk verkrijgen.
  • Een onderneming die een van beiden tijdens het huwelijk start.

Wat valt buiten de gemeenschap

De volgende bezittingen en schulden blijven privé.

  • Alle bezittingen of schulden die vóór het huwelijk alleen van u waren.
  • Een onderneming die een van de partners al had vóór het huwelijk. Maar let op: die partner moet wel een ‘redelijke vergoeding’ aan de gemeenschap betalen. Daarmee is bedoeld: die partner moet zichzelf een redelijk salaris betalen en dat ten goede laten komen aan de gemeenschap.
  • Alle erfenissen en schenkingen die u vóór het huwelijk heeft gekregen en die u tijdens het huwelijk krijgt. Dat is alleen anders als de erflater of schenker expliciet heeft aangegeven dat uw partner ook een deel krijgt.

Administratie: een must

Door de beperkte gemeenschap van goederen ontstaan drie gescheiden vermogens: de privévermogens van beide partners en het gemeenschappelijke vermogen. Bij echtscheiding moet het gemeenschappelijke vermogen worden verdeeld, elk heeft recht op de helft. Wat privé is, blijft privé en hoeft dus niet te worden verdeeld. Maar let op: u moet dan wel kunnen aantonen welke bezittingen privé zijn. Kunt u dat niet, dan vallen die bezittingen in de gemeenschap en moet u de waarde ervan toch delen met uw partner.

Het systeem werkt dus alleen als er door de jaren heen een goede administratie wordt bijgehouden.

Een beetje gemeenschappelijk wordt fiftyfifty

Zoals gezegd vallen gezamenlijke bezittingen en schulden van vóór het huwelijk in de gemeenschap. Maar hier is iets bijzonders aan de hand. Stel dat de eigendomsverhouding van de woning vóór het huwelijk 75:25 was, bijvoorbeeld omdat de ene partner meer eigen geld inlegde dan de ander. Die 75:25-verhouding wordt door het huwelijk in beperkte gemeenschap automatisch veranderd in 50:50! Hetzelfde geldt voor gezamenlijke schulden die vóór het huwelijk anders dan fiftyfifty werden gedragen. Wilt u dit niet, dan moet u huwelijkse voorwaarden maken.

Verhaal van privéschulden op de gemeenschap

Zoals gezegd vallen alle vóórhuwelijkse schulden die op naam staan van een van de partners, buiten de gemeenschap. In hoeverre kunnen die schulden op het gemeenschapsvermogen worden verhaald?

Een privéschuld kan alleen op de helft van de opbrengst van de gemeenschappelijke bezittingen worden verhaald. Bovendien heeft de andere echtgenoot het recht om het gemeenschapsgoed dat de schuldeiser wilt uitwinnen, over te nemen tegen de marktwaarde en de helft daarvan aan de schuldeiser te betalen. Dat gemeenschapsgoed gaat vervolgens tot het privévermogen dan die andere echtgenoot horen.

Draagplicht gemeenschapsschulden bij scheiding

Bij een scheiding zijn beide partners draagplichtig voor de helft van de gemeenschapsschulden. Maar stel dat er te weinig gemeenschapsvermogen is om die schulden van te betalen. In dat geval zijn de partners allebei in privé voor de helft draagplichtig voor het tekort, tenzij dat onredelijk zou zijn. Dat laatste hangt natuurlijk af van de omstandigheden van het geval.

Goede regeling?

Achterliggende gedachte van de nieuwe regeling is dat het systeem van een volledige gemeenschap van niet meer van deze tijd is, omdat daarbij alles – inclusief het voorhuwelijkse vermogen en de voorhuwelijkse schulden – in de gemeenschap vallen. De nieuwe regeling zou beter aansluiten bij wat veel mensen redelijk vinden.

Dat kan zo zijn. Maar de vraag is of de nieuwe regeling niet meer problemen gaat opleveren dan hij oplost. Zoals gezegd staat of valt het systeem met een goede administratie. Maar de ervaring leert dat de meeste mensen tijdens hun huwelijk – logisch – niet zo bezig met zijn met bijhouden wat precies van wie is. Goed mogelijk dus dat dit straks bij echtscheidingen extra discussies en procedures oplevert.

Voor wie wil dat zijn privévermogen bij scheiding ook echt privé geldt dus het aloude adagium: wie schrijft die blijft. Houd een gedegen financiële administratie bij. Bewaar aankoopbonnen en bankafschriften, zorg dat bij bankoverschrijvingen zo nodig duidelijk staat vermeld waar het bedrag voor is bestemd etc.

Afwijken kan altijd

U hoeft niet in een beperkte gemeenschap te trouwen. U kunt er bijvoorbeeld voor kiezen om in volledige gemeenschap van goederen te trouwen, of huwelijkse voorwaarden met een finaal verrekenbeding of ‘koude uitsluiting’ te maken. Maar u moet daarvoor wel naar een notaris.

Huwelijken vóór 1 januari 2018

Voor iedereen die is getrouwd vóór 1 januari 2018 blijven de ‘oude’ regels gelden: er geldt automatisch een volledige gemeenschap van goederen, tenzij er huwelijkse voorwaarden zijn afgesproken.

Heeft u vragen? Bel dan met Hedy Bollen. Zij is gespecialiseerd in familierecht.


De informatie op deze website is uitsluitend bedoeld als algemene informatie en er kunnen geen rechten aan deze informatie worden ontleend. Wij doen ons best om de informatie op de site actueel te houden, maar wij staan niet in voor de juistheid en volledigheid daarvan en aanvaarden ook geen enkele aansprakelijkheid voor schade als gevolg van gebruik van informatie op de site.