Samenwonen versus trouwen

Verliefd, verloofd, getrouwd. Zo was het tot de jaren zeventig van de vorige eeuw. Tegenwoordig is het verliefd, samenwonen en misschien ooit trouwen. Er wordt steeds meer samengewoond en steeds minder getrouwd.

Maar wat regelt de wet eigenlijk voor samenwoners? Het antwoord is: weinig.

Wat geldt er voor echtgenoten?

Voor mensen die getrouwd zijn is er van alles geregeld. Bijvoorbeeld:

  • Echtgenoten moeten naar rato van hun inkomen bijdragen aan de kosten van de huishouding.
  • Er geldt automatisch een gemeenschap van goederen, tenzij u iets anders afspreekt bij huwelijkse voorwaarden.
  • Als er kinderen komen krijgt de vader automatisch zijn rechten als ouder en de ouders krijgen vanzelf gezamenlijk gezag.
  • Als de huur van de woning op naam staat van één de echtgenoten, is de ander automatisch medehuurder. Ook bij een koopwoning die op naam van de een staat, zijn er mogelijkheden voor de ander om na echtscheiding een tijd in de woning te mogen blijven wonen.
  • Na echtscheiding is er recht op partneralimentatie.
  • Echtgenoten hebben automatisch recht op de helft van elkaars pensioen.
  • Echtgenoten zijn automatisch elkaars erfgenaam, tenzij er in het testament iets anders is afgesproken.
  • Echtgenoten zijn automatisch elkaars fiscale partner met alle voordelen van dien.

Al deze regels gelden precies zo voor geregistreerde partners.

Samenwoners moeten het zelf regelen

Voor samenwoners geldt dit allemaal niet: zij moeten alles zelf regelen. Ze kunnen dat doen door een samenlevingscontract te maken. Dat samenlevingscontract is dus heel belangrijk.

Als u gaat samenwonen of u woont samen zonder dat er iets op papier staat, denk dan goed na over de volgende zaken.

Wat regelen?
  • Hoe worden de gezamenlijke kosten, zoals eten, drinken en wonen, verdeeld? Betaalt ieder naar rato van zijn/haar inkomen of gaat het fifty-fifty? En als u daarover afspraken heeft gemaakt, houdt u zich daar dan ook aan en hoe controleert u dat?
  • Van wie zijn de spullen, zoals de inboedel? Van u of de ander of van u samen? Het meest gemakkelijk is om vast te leggen wat van wie is en dat bij te houden op een lijst.
  • Hoe zit het met de woonsituatie? Wat gebeurt er als u uit elkaar zou gaan? Het maakt dan natuurlijk verschil of u in een huur- of koopwoning woont en op wiens naam het huis staat. Gaat u medehuurderschap aanvragen? Hoe gaat u om met geld dat de een in de koopwoning van de ander heeft gestoken?
  • Als er kinderen komen moet de vader het kind erkennen om (juridisch gezien) ouder te worden. Het gezamenlijk gezag moet via een formulier worden aangevraagd bij de rechtbank.
  • Wilt u iets regelen over het delen van uw pensioen voor als u uit elkaar zou gaan of zou komen te overlijden? Is er reden om iets van partneralimentatie af te spreken?
  • Heeft u allebei een testament en is dat aangepast aan de situatie van nu?
  • Tot slot: laat uw fiscale positie bekijken door een fiscaal adviseur. In elk geval bent u fiscaal partners als uw samenlevingscontract door de notaris is opgemaakt.

Heeft u vragen? Bel of mail met Hedy Bollen.