Boedelverdeling

Als u gaat scheiden, moeten zaken die gemeenschappelijk zijn worden verdeeld. We noemen dat een boedelverdeling. Welke zaken gemeenschappelijk zijn, hangt af van de afspraken die u met elkaar heeft gemaakt. Bent u getrouwd of woont u samen? Bent u in gemeenschap van goederen getrouwd of gelden er huwelijkse voorwaarden?

Gemeenschap van goederen

Bij een gemeenschap van goederen zijn in beginsel alle bezittingen en schulden van u samen. Een uitzondering geldt voor erfenissen of schenkingen gedaan onder uitsluitingsclausule en zaken die verknocht zijn, die blijven privé. Bij echtscheiding moet de gemeenschap fiftyfifty worden verdeeld, dat wil zeggen dat u allebei recht heeft op de helft van de waarde de bezittingen en dat u allebei de helft van de schulden moet dragen.

Om te beginnen moet er een inventarisatie worden gemaakt van alle bezittingen en schulden die op de peildatum aanwezig zijn. Denk aan: de woning, een onderneming, bankrekeningen, beleggingsproducten, waardevolle spullen en de inboedel. De wettelijke peildatum is de datum dat het echtscheidingsverzoek bij de rechter wordt ingediend, maar u kunt ook in overleg een andere datum afspreken.

Sommige bezittingen zullen moeten worden gewaardeerd. Denk aan de taxatie van een woning of de waardebepaling van een onderneming. Voor de waardering geldt als peildatum de datum van de feitelijke verdeling. Maar ook hier kunt u in overleg een andere datum afspreken.

Vervolgens worden de bezittingen en schulden toebedeeld aan de (ex)partners. Dat resulteert er meestal in dat een van de partijen aan het einde van de streep is overbedeeld – die partij heeft dus in geldwaarde meer toebedeeld heeft gekregen dan de ander. Die ander krijgt daarom een geldvordering op de partij die teveel heeft gekregen, een zgn. overbedelingsvordering.

Beperkte gemeenschap van goederen

Wie na 1 januari 2018 is getrouwd en geen huwelijkse voorwaarden heeft gemaakt, is getrouwd in een beperkte gemeenschap van goederen. Net als bij de volledige gemeenschap moet ook hier een inventarisatie worden gemaakt van bezittingen en schulden én er moet worden vastgesteld welke van deze bezittingen en schulden in de gemeenschap vallen en welke daarbuiten. Als de echtgenoten dit tijdens het huwelijk niet goed hebben bijgehouden, kunnen lastige discussies ontstaan. Vervolgens geldt ook hier dat alles wat in de gemeenschap zit, fiftyfifty moet worden verdeeld.

Huwelijkse voorwaarden

In huwelijkse voorwaarden spreken (aanstaande) echtgenoten met elkaar af hoe ze financieel met elkaar omgaan en of er door het huwelijk gemeenschappelijke zaken ontstaan. Er zijn huwelijkse voorwaarden in alle soorten en maten, met twee uitersten. Bij een koude uitsluiting wordt niks gemeenschappelijk en hoeft er bij scheiding in beginsel niets te worden verdeeld. Wel kan het zijn dat de echtgenoten bepaalde zaken samen hebben aangekocht, bijvoorbeeld een woning. Ze zijn dan samen eigenaar – in juridisch taal heet dat een eenvoudige gemeenschap – en dergelijke zaken moeten natuurlijk wel worden verdeeld.

Aan de andere kant van het spectrum staat het finale verrekenbeding, waarbij aan het einde van het huwelijk al het aanwezige vermogen en soms ook de schulden fiftyfifty moeten worden verdeeld.

Daar tussenin zit het beruchte periodieke verrekenbeding – ook wel Amsterdams verrekenbeding – wat inhoudt dat de echtgenoten hun overgespaarde inkomsten jaarlijks met elkaar moeten delen. Vooral dit verrekenbeding zorgt voor complicaties bij scheiding. Het beding wordt namelijk meestal tijdens het huwelijk niet uitgevoerd, waardoor aan het einde van de rit complexe discussies kunnen ontstaan. Weliswaar helpt de wet hier aan handje met een zgn. rechtsvermoeden – met als resultaat dat in principe al het vermogen bij scheiding fiftyfifty moet worden verdeeld – maar elke echtgenoot kan voor elk vermogensbestanddeel tegenbewijs leveren door aan te tonen dat het betreffende vermogensbestanddeel niet met overgespaard inkomen is verkregen.

Samenwonen

Voor samenwoners regelt de wet niets. Veel mensen die gaan samenwonen, maken daarom samen afspraken in een samenlevingsovereenkomst. In die overeenkomst kan geregeld worden welke zaken gemeenschappelijk worden en bij het einde van de samenleving moeten worden verdeeld.

Heeft u vragen? Bel of mail met Hedy Bollen.


De informatie op deze website is uitsluitend bedoeld als algemene informatie en er kunnen geen rechten aan deze informatie worden ontleend. Wij doen ons best om de informatie op de site actueel te houden, maar wij staan niet in voor de juistheid en volledigheid daarvan en aanvaarden ook geen enkele aansprakelijkheid voor schade als gevolg van gebruik van informatie op de site.